ارتباط فرم و عملکرد در معماری

عملکرد در معماری: عملکرد یا به اصطلاح رایج بین معماران “فانکشن” موضوعی است که حداقل نزد مخاطبان معماری اهمیت زیادی دارد.

حال به دو مسئله میپردازیم: اول اینکه چقدر عملکرد ها قابلیت تبدیل شدن به فرم را دارند؟ و دوم اینکه تا چه حد طراحی عملکردی میتواند واقعیت داشته باشد؟

درمورد نکته ی اول باید بگویم که عملکرد یک نقطه ی پایان است؛ منظوری است که ساختمان باید برآورده کند، اگر عملکرد را به آن مفهوم وسیع در نظر داشته باشیم لزومی ندارد که این نقطه ی پایان تمام فرایند معماری را تحت تاثیر قرار دهد. از طرف دیگر یک مشکل عملی هم وجود دارد. کار کردن با عملکرد یعنی دست و پنجه نرم کردن با هجوم اطلاعات فنی خرد و ریز که به پروژه هجوم می آوردند هرچقدر هم که طراحی سعی بکند موضوعات را دسته بندی بکندو به یک سری خطوط کلی در کارش برس، باز هم یک حرکت از جزء، به کل است که در طراحی بسیار مخرب است.

نکته ی دوم این است که تا چه حد طراحی عملکردی واقعیت دارد؟ به گفته ی معمار توره سوتساس، که از معماران و طراحان مهم معصر است:چنین چیزی اصلا واقعیت ندارد چون عملکرد نسبی است. یک خانه ی عملکردی از نظر خانم خانه شاید این باشد که از محل کارش در آشپزخانه بتواند همه ی خانه را کنترل کند؛ ولی چنین خانه ای شاید برای بچه های آن خانه کاملاغیر عملکردی باشد این مسئله بر میگردد به قضاوت و نظر معمار نسبت به عملکرد ها، بنبراین عینیت ندارد؛ کاملا ذهنی است و به همین دلیل نمیتواند تبدیل به پارامتری برای قضاوت کیفی معمار شود.